Interview Jan Blok

Baarn, 2009

Jan Blok (1932) beschrijft hoe zijn zorgeloze jeugd in een marinegezin op Java abrupt eindigde door de Japanse inval. Nadat zijn vader naar Australië werd geëvacueerd en daar bleek te zijn gesneuveld – een verlies dat Jan pas veertig jaar later werkelijk kon aanvaarden – belandde hij met zijn moeder en zussen in diverse kampen in Surabaya en later in Muntilan en Ambarawa. Jan schetst een scherp contrast tussen zijn moeder, die onverstoorbaar bleef en hem leerde nooit angst te tonen, en de rauwe kamprealiteit van honger, ziektes als beriberi en dysenterie, en de verstikkende geur van wandluizen. In Ambarawa 7 moest hij als kind van twaalf jaar stervende, opgezwollen mannen verzorgen, beelden die hem altijd zijn bijgebleven. De bevrijding in 1945 bracht geen directe vrede; tijdens de gewelddadige Bersiap-periode moesten paradoxaal genoeg de Japanners het kamp tegen Indonesische extremisten beschermen. In 1946 repatrieerde het gezin naar Nederland, getekend door de fysieke en geestelijke littekens van de oorlog. Dit interview werd afgenomen als onderdeel van het project "Het Jaar 2602" over de Japanse bezetting van Nederlands-Indië in de periode 1942-1945.