Schoolplaat 69. Koranschooltje. Java

Jawa, omstreeks 1912

Een schoolplaat met een zwart-wit foto in een wit kader "69. Koranschooltje. Java.” Linksonder: "Kleynenberg & Co, Haarlem.”<br>Een school met in een hoek de leraar die de jonge jongens overhoord uit de koran.<br>Bij de schoolplaten hebben een aantal hoogleraren en deskundigen uit die tijd toelichtende teksten geschreven.<br>De toelichtende tekst bij deze afbeelding is van Dr. A.W. Nieuwenhuis: "Een op plaat 69 afgebeeld koranschooltje bezochten zulke leerlingen eerst. Eigenlijk behoort ieder kind het af te loopen, wat met de mannelijke jeugd dan ook wel geschiedt. De dorpsgeestelijke of eenig geletterd persoon geeft hier het eerste onderwijs in het koranlezen, bestaande in een onderricht in de Arabische letters en vervolgens in het op een bepaalde wijze lezen van de verschillende hoofdstukken uit den koran. Eene verklaring van den inhoud of eene vertaling wordt niet gegeven, zoodat hierbij van eene werkelijke ontwikkeling weinig sprake is. Op zijn hoogst leert men op die wijze de voor de dagelijksche godsdienstoefening noodige formules. Tot in de kleinste dorpen en in gehuchten wordt dit onderwijs gegeven, als hier bijv. in de voorgalerij van den langgar; ook wel elders en jongeren en ouderen (hier op den achtergrond) nemen eraan deel. De voorstelling op de plaat is zonder meer duidelijk; de in de korans lezende jeugd volgt met stiften in de hand den tekst, terwijl de voorganger met een stokje gewapend, dat ook soms tot opwekking van de opmerkzaamheid dient, aanwijzingen over de gewenschte uitspraak en het zangerig opzeggen geeft. Opmerkenswaardig zijn nog de twee paar houten sandalen op den voorgrond, wier opstaande knoppen tusschen de groote en kleine teenen worden vastgehouden. De van platgeslagen bamboe gevlochten wand van het bedehuis vertoont een goed voorbeeld van dit op Java zooveel voorkomend materiaal."